Straż Graniczna Komenda Główna Straży Granicznej Oddziały o profilu mundurowym. Ujednolicony standard szkolenia i preferencje w rekrutacji - Aktualności

Obecni byli również Sekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek, Komendant Główny Policji gen. insp. Marek Boroń, Burmistrz Urzędu Miasta i Gminy w Mrozach Dariusz Jaszczuk, Komendant Nadwiślańskiego Oddziału Straży Granicznej gen. bryg. SG Dariusz Lutyński, dyrekcja, nauczyciele i uczniowie szkoły.

Podczas swojego wystąpienia Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Marcin Kierwiński zwrócił się do uczniów klas mundurowych. Podkreślił, że przyszłość w służbach mundurowych to stabilność i przewidywalność. „To także wielki zaszczyt pracy dla Ojczyzny. Ufam, że właśnie ta droga przyniesie Wam wiele inspirujących doświadczeń i realizację Waszych marzeń”– powiedział Minister SWiA. Zapewnił o wsparciu ze strony resortu i dodał, że istnienie takich klas jest ważne dla kształtowania postaw patriotycznych i budowania etosu służb mundurowych wśród uczniów.

W roku szkolnym 2026/2027 w szkołach ponadpodstawowych na terenie całego kraju funkcjonować będą oddziały o profilu mundurowym (OPM). Nowe przepisy ujednoliciły program szkolenia dla uczniów przygotowujących się do służby w Straży Granicznej i Policji. Uczniowie, którzy zaczęli naukę w tych klasach, jako absolwenci, będą mogli korzystać z ustawowych preferencji w trakcie procedury rekrutacyjnej.

Oddziały o profilu mundurowym zostały wprowadzone do ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe na mocy ustawy zmieniającej z dnia 1 października 2024 r. (Dz. U. poz. 1562). Przepisy te zastąpiły dotychczasowe „klasy mundurowe”, które nie posiadały jednolitych programów szkolenia. Zmiana przepisów miała na celu zwiększenie efektywności kształcenia poprzez nadanie im ram systemowych oraz zapewnienie formacjom wpływu na program oraz standardy nauczania.

Obecnie wszystkie oddziały realizują jednolity program szkolenia określony w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 lutego 2025 r. Program obejmuje przygotowanie teoretyczne i praktyczne do służby w obu formacjach, rozwijanie umiejętności przydatnych w przyszłej pracy oraz kształtowanie określonych postaw społecznych.

W ubiegłym roku szkolnym w oparciu o nowe przepisy powstało 181 oddziałów w 171 szkołach. Na rok szkolny 2026/2027 Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał 89 zezwoleń na utworzenie 93 nowych OPM-ów (59 w liceach ogólnokształcących i 34 w technikach). 

Zajęcia w szkołach prowadzą funkcjonariusze i pracownicy posiadający odpowiednie przygotowanie. Uczniowie mają możliwość korzystania z obiektów służbowych formacji, wyposażenia oraz środków transportu. Współpraca ta jest regulowana trójstronnymi porozumieniami. Od nowego roku szkolnego, przykładowo, Nadwiślański Oddział Straży Granicznej, realizować będzie szkolenia w 59 oddziałach w 56 szkołach na terenie województw mazowieckiego, łódzkiego i kujawsko-pomorskiego, Nadbużański Oddział Straży Granicznej, współpracować będzie z 15 szkołami w województwie lubelskim, Bieszczadzki Oddział Straży Granicznej, podejmie współpracę z 14 szkołami średnimi na Podkarpaciu, a Podlaski Oddział Straży Granicznej rozszerzy współpracę o placówki w Sokółce i Białowieży, współdziałając łącznie z 9 szkołami w regionie. 

Oddziały o profilu mundurowym finansowane są przede wszystkim ze środków organu prowadzącego przeznaczonych na realizację zadań oświatowych. Jednak Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji może udzielić organowi prowadzącemu szkołę, w której utworzono oddział o profilu mundurowym, dotacji celowej na dofinansowanie zadań bieżących lub inwestycyjnych.

Absolwenci OPM, którzy złożą podanie o przyjęcie do służby w Straży Granicznej lub Policji przed upływem 3 lat od ukończenia szkoły, skorzystają z ułatwień w postępowaniu kwalifikacyjnym. Wprowadzone przepisy rozszerzyły dotychczasowe preferencje. Kandydaci ci zostaną zwolnieni z testu wiedzy oraz testu sprawności fizycznej (jeśli uzyskają pozytywny wynik ze sprawdzianu w ostatnim roku nauki w szkole). Ponadto absolwenci będą posiadać pierwszeństwo w przyjęciu do służby po pomyślnym ukończeniu pozostałych etapów. 

Limit zezwoleń na utworzenie oddziałów w 2027/2028 roku, zgodnie z projektem rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, wyniesie 30. Liczba ta wynika z analizy dotychczasowej współpracy szkół z formacjami, potrzeb kadrowych służb oraz możliwości szkoleniowych i budżetowych Straży Granicznej oraz Policji. Nadzór nad realizacją programu szkolenia sprawują Komendanci Główni Straży Granicznej i Policji, którzy składają Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji coroczne sprawozdania z przeprowadzonego nadzoru.